Jak dostosować firmę do zmian w otoczeniu?

W biznesie trzeba umieć dostosowywać się do zmieniającego się otoczenia. Firmy, które tego nie potrafią, często mają duże problemy z utrzymaniem się na rynku. Jak dostosować swoją firmę do zmian w otoczeniu? O tym przeczytasz w dzisiejszym w artykule.

Jak dostosować firmę do zmian w otoczeniu?

Cykl planowania strategicznego

Jedną z metod pomagających dostosować swoją firmę do zmian w otoczeniu jest cykl planowania strategicznego, który przedstawił amerykański naukowiec i przedsiębiorca Michael E. Gordon w książce Przedsiębiorczość. Jest to koncepcja, która pozwala określić ważne zmiany zachodzące w otaczającym Cię świecie, a także wykorzystać je w twórczy sposób do rozwoju firmy. Cykl planowania strategicznego składa się z 5 etapów, którymi są:

  1. Ocena
  2. Wizja
  3. Opcje
  4. Inicjatywy
  5. Zrób to!

Teraz w kilku słowach scharakteryzujemy każdy etap cyklu planowania strategicznego.

Ocena

Ocena polega na określeniu wewnętrznych i zewnętrznych czynników, które mogą mieć wpływ na Twój biznes. Czynniki zewnętrzne to – najogólniej mówiąc – zmiany zachodzące na świecie, czyli rozwój technologiczny, zmiany na rynkach krajowych i zagranicznych, przemiany społeczne i demograficzne itp. Z kolei czynniki wewnętrzne są związane z Twoją firmą, czyli np. jakość zarządzania nią, kompetencje kadry kierowniczej i pracowników, kultura organizacji itp. Czynniki wewnętrzne są o tyle ważne, że dają Ci obraz, na ile Twój biznes zdolny jest do reakcji na zmianę w otoczeniu zewnętrznym. Mówiąc najprościej, na etapie oceny musisz określić, jakie zmiany w otoczeniu mogą dotknąć Twoją firmę, i w jakim stopniu firma gotowa jest na te zmiany.

Dlaczego etap oceny jest ważny? Aby móc dostosować się do zmiany, trzeba przede wszystkim wiedzieć, do czego musisz się dostosować. Bagatelizowanie nadchodzących zmian może się dla firmy bardzo źle skończyć. Przykładem może być chociażby Kodak – niegdyś innowatorska firma (prekursor takich urządzeń jak film 35 mm w rolce czy aparat dla amatorów) na początku XXI w. nie doceniła znaczenia aparatów cyfrowych. W efekcie Kodak ogłosił bankructwo. Firma ponownie stanęła na nogi dopiero kilka lat temu.

Wizja

Po ocenie zewnętrznych i wewnętrznych czynników wpływających na zmianę Twojej firmy czas przejść do etapu wizji. Chodzi tu o stworzenie wizji przyszłości Twojej firmy po dostosowaniu się do zmian, które określiłeś. Dla przykładu – jeśli w ciągu najbliższych kilkunastu lat nastąpi boom na samochody elektryczne, to wizją producentów aut mogłoby być zwiększenie zysków firmy dzięki temu, że wzrośnie sprzedaż samochodów elektrycznych.

Brak dalekowzrocznych wizji również może sporo kosztować. Przekonało się o tym kierownictwo firmy Texas Instruments, które nie doceniło znaczenia laptopów oraz komputerów Intela z nową generacją mikroprocesorów. Inne zdanie na ten temat miało trzech menedżerów Texas Instruments, którzy założyli firmę Compaq, która wprowadziła na rynek wspomniane produkty. Znaczenie produktów Compaq urosło na tyle, że w XXI w. firma została przejęta przez Hewlett-Packard. Cena transakcji – 25 mld dolarów.

Opcje

Kiedy już stworzysz wizję, musisz przejść do określenia opcji, czyli możliwych sposobów osiągnięcia tej wizji. Ciężko podać konkretne przykłady, bo to zależy od tego, w jakiej branży funkcjonujesz Twój biznes, i do jakich zmian musisz się dostosować, a także – przede wszystkim – od wizji, jaką sobie wyznaczyłeś. Gordon podaje jednak następujące przykłady opcji, jakie można sobie wyznaczyć w biznesie:

  • zatrudnienie w charakterze dyrektora specjalisty w zakresie rodzimych technologii,
  • zatrudnienie dyrektora specjalizującego się w przejmowaniu nowych technologii,
  • zatrudnienie w charakterze dyrektora specjalisty od przejmowania innych spółek,
  • zatrudnienie dyrektora wyspecjalizowanego w zawieraniu strategicznej współpracy.

Przykłady podane przez Gordona dotyczą zatrudniania do firmy dyrektora. Równie dobrze możesz sobie jednak wyznaczyć inne opcje, np. zatrudnienie nowego pracownika doświadczonego w określonym zakresie, przekwalifikowanie kadry, zakup nowych technologii, samodzielne zawarcie współpracy z innymi firmami itp.

Inicjatywy

Po opracowaniu opcji, przekształć najlepsze z nich w inicjatywy. Na tym polega czwarty etap cyklu planowania strategicznego. Inicjatywy to po prostu opcje przekształcone w praktyczne działania. Jeśli np. zdecydujesz się zrealizować opcję zakupu nowych technologii, powinieneś np. rozpisać kosztorys zakupu, określić źródła finansowania zakupu, rozpisać harmonogram wdrażania nowych technologii do firmy i oszacować związane z tym koszty, przyporządkować zadania związane z wdrażaniem nowych technologii do poszczególnych pracowników, w razie konieczności zaplanować specjalistyczne szkolenia dla kadr itp.

Zrób to!

Nawet najlepsze inicjatywy nie powiodą się, jeśli nie wcielisz ich w życie. To stwierdzenie może wydać się banalne, ale czasem strach przed zmianą (nawet tą konieczną) wśród przedsiębiorców jest bardzo silny. Dlatego zachęcamy do odwagi we wdrażaniu nowych koncepcji. Pamiętaj też, że stale musisz kontrolować postęp we wdrażaniu zmian. Dzięki temu będziesz mógł ocenić, czy pracownicy dostatecznie szybko wcielają w życie zaplanowane rozwiązania, a jeśli tak, to czy efekty zmian są tak dobre, jak zakładałeś, czy nie. Jeśli nie – będziesz mógł rozważyć, czy warto kontynuować realizację tej inicjatywy, czy może lepiej będzie zająć się inną.

Historia zna mnóstwo przykładów renomowanych firm, które zbankrutowały, bo ich kierownictwo nie potrafiło dostosować się do zmieniającego się otoczenia. Jeśli nie chcesz, żeby Twoja firma do nich dołączyła, zachęcamy Cię do stosowania cyklu planowania strategicznego.

Polecana literatura:

Gordon M., Przedsiębiorczość, Gliwice 2009.

Chcesz więcej takich inspirujących treści?

Zapisz się na "prawdopodobnie najlepszy" (zdaniem Czytelników)
newsletter biznesowy w Polsce!

Redakcja

Autor: Redakcja

Maciej Bielak - Coraz Lepszy Redaktor. Z wykształcenia jest historykiem i politologiem, a z zamiłowania dziennikarzem. Jego największym hobby jest muzyka jazzowa. Poza tym jest miłośnikiem reportażu i literatury rosyjskiej. Na portalu CorazLepszaFirma.pl pisze artykuły i przeprowadza wywiady.