Na czym polega przywództwo w biznesie?

We współczesnym biznesie jest wielu zarządców, ale niewielu z nich to liderzy z prawdziwego zdarzenia. Prawdziwe przywództwo nie oznacza bowiem zajmowania wysokiego miejsca w hierarchii służbowej czy dominowania nad innymi ludźmi. Prawdziwe przywództwo istnieje wtedy, gdy lider ma dobre rezultaty oraz jest szanowany przez ludzi, którzy chcą za nim podążać. Co trzeba zrobić, żeby zostać prawdziwym przywódcą? O tym przeczytasz w dzisiejszym artykule.

Na czym polega przywództwo w biznesie?

3 klucze do przywództwa

Jon Huntsman, autor książki Zwycięzcy nie oszukują, wymienia 3 kluczowe elementy przywództwa. W dalszej części scharakteryzujemy każdy z tych elementów.

Po pierwsze: ryzyko

Niewiele osób w biznesie lubi podejmować ryzyko. Według przytaczanych przez Huntsmana badań z 2004 r. aż 60% menedżerów największych amerykańskich korporacji nie dąży do objęcia stanowiska dyrektora zarządzającego. Wynika stąd, że ci menedżerowie nie chcieli ponosić ryzyka. Tymczasem przywództwo w biznesie wymaga ryzykowania. Przywództwo wymaga podejmowania decyzji, a każda decyzja jest związana z ryzykiem, bo to lider ponosi odpowiedzialność za podjęte decyzje. Lider nigdy nie może mieć pewności, że dane przedsięwzięcie okaże się sukcesem – zawsze musi zakładać możliwość porażki. Nie znaczy to wcale, że lider musi być bezbłędny. Żaden człowiek nie jest nieomylny, więc przywódca może popełniać błędy, ale musi się na nich uczyć. Tylko umiejętność rozpoznawania własnych błędów i wyciągania z nich wniosków sprawi, że popełniony błąd otworzy nowe szanse dla firmy.

Pamiętaj też, że przywódca musi przyznawać się do błędów. Zapomniał o tym prezydent USA Richard Nixon, który w trakcie afery Watergate próbował udawać, że nic się nie stało. W oczach opinii publicznej pogrążyło go to jeszcze bardziej niż sama afera, która – przypomnijmy – najogólniej mówiąc, polegała na tym, że Nixon zlecił swoim pracownikom wykonanie serii nielegalnych działań mających skompromitować jego przeciwników politycznych.

Jednym z najbardziej ryzykownych elementów biznesu jest wprowadzanie nowości. Wprowadzanie nowości zawsze wiąże się z ryzykiem – im większa nowość i im bardziej oryginalna wizja, tym większe ryzyko niepowodzenia. A jednak lider nie może bać się testować nowości. Gdyby Henry Ford i bracia Wright bali się wprowadzić swoje wizje w życie, musielibyśmy dużo dłużej czekać na pojawienie się samochodów produkowanych na masową skalę oraz samolotów. Dlatego jeśli chcesz być prawdziwym liderem, musisz mieć dużą pewność siebie i odwagę we wdrażaniu nowych rzeczy.

Czasami przywódca musi też pójść pod prąd. Jest to związane z pokonywaniem oporu czy nawet drwin innych ludzi. Pójście pod prąd może też oznaczać konieczność występowania przeciwko większości w obronie wartości. Lider musi mieć odwagę iść pod prąd wtedy, kiedy jest to konieczne.

Po drugie: odpowiedzialność

Jak już pisaliśmy, przywódca ponosi odpowiedzialność za błędne decyzje. Prawdziwe przywództwo polega również na tym, że lider bierze na siebie odpowiedzialność za błędy pracowników. Pod tym względem biznes jest podobny do wojska – za błędy żołnierzy na polu bitwy odpowiedzialność ponosi dowódca. W przywództwie nie chodzi o to, żeby w przypadku błędu zrobić z pracownika chłopca do bicia, tylko o to, żeby wziąć na siebie odpowiedzialność i nauczyć pracownika odpowiedzialności za własne działania.

Ponoszenie odpowiedzialności za własne decyzje i błędy pracowników nie oznacza jednak, że lider ma być samobójcą, który nie słucha rad ludzi mądrzejszych od siebie. Czasy, w których posłańcom przynoszącym złe nowiny ścinano głowy, odeszły do historii. Prawdziwy przywódca musi zdawać sobie sprawę z tego, czego nie wie, i otaczać się ludźmi, którzy w danej dziedzinie wiedzą więcej od niego. Niestety, jak zauważa Huntsman, wielu przedsiębiorców wciąż woli otaczać się tzw. potakiwaczami. Problem w tym, że człowiek łasy na pochlebstwa często traci prawdziwy ogląd sytuacji. Jeśli chcesz zostać autentycznym liderem, wystrzegaj się klakierów, a otaczaj się mądrymi ludźmi i słuchaj ich rad.

Odpowiedzialność przywódcy szczególnie uwidacznia się w sytuacjach kryzysowych. Kiedy firma Huntsmana znalazła się o krok od bankructwa, prawnicy, konsultanci i niemal wszyscy dawcy kapitału twierdzili, że najlepszym rozwiązaniem dla firmy będzie ogłoszenie bankructwa. Ale Huntsman, który był wtedy prezesem rady nadzorczej i głównym akcjonariuszem spółki, przejął na siebie odpowiedzialność za dalsze losy firmy. Dzięki podjętym przez niego działaniom (były to m.in. redukcja kosztów we wszystkich komórkach i żmudne negocjacje z wierzycielami) firma nie tylko przetrwała, ale wręcz stała się mocniejsza niż kiedykolwiek wcześniej. Ten przykład doskonale pokazuje, ile znaczy odpowiedzialność lidera w firmie, a także to, że przywódca musi wiedzieć, kiedy należy pójść pod prąd, o czym pisaliśmy wcześniej.

Po trzecie: wiarygodność

Trzecią kluczową cechą prawdziwego przywódcy jest wiarygodność. Huntsman w swojej książce przytacza następującą historię: kiedy był w dziewiątej klasie, dostał swoją pierwszą pracę. Polegała ona na składaniu wózków i rowerów trzykołowych. Jednak po kilku miesiącach pracy kierownik dał Huntsmanowi pudełko czekoladek i… zwolnił go. Okazało się bowiem, że jest to praca sezonowa, o czym nikt wcześniej Huntsmana nie poinformował.

Huntsman podał przykład szefa kompletnie niewiarygodnego, który zachował się nieuczciwie w stosunku do swojego pracownika. A wiarygodność lidera polega m.in. na tym, że przywódca ma być uczciwy wobec pracowników. Lider musi szczerze rozmawiać z pracownikami zarówno o problemach firmy, jak i o problemach pracowników. Jeśli sytuacja w firmie nie jest najlepsza, szef nie może mydlić pracownikom oczu, bo jeśli pracownicy dowiedzą się o sytuacji firmy z innego źródła, to szybko stracą zaufanie do szefa i do całej firmy. A jeżeli pracownicy mają problemy w pracy, lider musi rozmawiać o tym z nimi jak równy z równym i dążyć do przezwyciężenia ich problemów.

Pamiętaj też, że wiarygodny lider musi stosować się do głoszonych przez siebie wartości. Nie trzeba chyba nikogo przekonywać, że jeśli szef, który głosi, że jego główną wartością jest uczciwość, w rzeczywistości okaże się łapownikiem i hochsztaplerem, nie zdobędzie zaufania pracowników i klientów.

Wspólne cechy wszystkich liderów

Na podsumowanie tego artykułu możemy powtórzyć za Huntsmanem: każdy lider ma własne cele i własny styl działania, ale podstawowe cechy wszystkich liderów są takie same. Należą do nich:

  • uczciwość,
  • odwaga,
  • wizja,
  • poświęcenie,
  • empatia,
  • pokora,
  • pewność siebie.

Oczywiście im silniejsze będą te cechy, tym silniejszy będzie przywódca. Żadnej z tych cech nie da się wykształcić w sobie w jednej sekundzie, ale każdej z nich można się nauczyć. Dlatego zachęcamy Cię, żebyś kształcił w sobie lidera, bo wtedy znacznie zwiększysz swoje szanse na sukces w biznesie.

Polecana literatura:

Huntsman J., Zwycięzcy nie oszukują, Gliwice 2005.

Chcesz więcej takich inspirujących treści?

Zapisz się na "prawdopodobnie najlepszy" (zdaniem Czytelników)
newsletter biznesowy w Polsce!

Redakcja

Autor: Redakcja

Maciej Bielak - Coraz Lepszy Redaktor. Z wykształcenia jest historykiem i politologiem, a z zamiłowania dziennikarzem. Jego największym hobby jest muzyka jazzowa. Poza tym jest miłośnikiem reportażu i literatury rosyjskiej. Na portalu CorazLepszaFirma.pl pisze artykuły i przeprowadza wywiady.

27 października 2014     Przywództwo i kierowanie